Sauvignon blanc is wellicht een van de meest bekende witte wijnen. Soms stuift hij groen en grassig je glas uit, soms bedwelmt hij je met zijn exotische geuren. Maar altijd blijft het een frisse wijn met een opwekkende zuurgraad.  

De geboorte van sauvignon blanc

Sauvignon blanc vindt zijn oorsprong in de Franse Loirestreek. De eerste geschriften waarin deze druif genoemd wordt dateren van 1534. Toen werd hij fiers genoemd. Onder de naam sauvignon fumé of blanc fumé kwam hij in de 18e eeuw in Sancerre en Pouilly voor. DNA onderzoek heeft aangetoond dat sauvignon blanc naar alle waarschijnlijkheid verwant is aan chenin  blanc. Omdat die laatste druif een van de belangrijkste is in de Loire-streek is het aannemelijk dat zijn oorsprong inderdaad in de Loire ligt. Een van de ouders van sauvignon blanc is waarschijnlijk de savagnin, de andere ouder is onbekend. Op zijn beurt is sauvignon blanc een van de ouders van cabernet sauvignon; diens andere ouder is cabernet franc¹.

Witte wijn en druiven Pixabay

Sauvignon blanc, de naam

‘Sauvignon’ komt van het Franse woord ‘sauvage’, wat ‘wild’ betekent, naar de vorm van het blad van sauvignon blanc. Dat blad lijkt op dat van de wilde druivenstok Vitis vinifera. De oude naam van de druif, ‘fié’  of ‘fiers’, wat komt van het latijnse ‘ferus’, betekent eveneens ‘wild’.

De kenmerken van sauvignon blanc

Sauvignon blanc is een witte druif met lichtgroene schil. Het ras geeft trossen met kleine druiven die erg vatbaar zijn voor de schimmelziekte botrytis. Sauvignon blanc groeit weelderig en moet dus geplant worden in niet al te vruchtbare bodems, omdat hij anders bijna niet te bedwingen is. Het is een late bloeier en een snelle rijper dus ontwikkelt zich het best in een niet al te heet klimaat. Om de frisheid van de druif te bewaren vinden de vinificatie en rijping meestal in roestvrijstalen vaten plaats.

Aroma’s van sauvignon blanc

Er kan een legio aan woorden voorbijkomen als je een Sauvignon Blanc proeft: bleekgeel, groene reflectie, prikkelende zuurgraad, stuivend, grassig, groene appel, kruisbessen, groene paprika, grapefruit, haricots verts, grapefruit, anijs, kattenpis, buxux, asperges, rokerig, vuursteen, exotisch, rijp, perzik, limoen… De rode draad is het frisse, ‘groene’ en grassige karakter van de wijn. Per land zijn er verschillen, maar natuurlijk is de hand van de wijnmaker, de manier van wijn maken, ook duidelijk waarneembaar.

aroma's van sauvignon blanc collage AW Pixabay

Sauvignon blanc in Europa

Frankrijk

In de bakermat van de sauvignon blanc, Frankrijk,  vind je sauvignon blanc vooral in de Loire-streek en Bordeaux. In de Loire zijn vooral Sancerre en Pouilly-Fumé bekende wijnen, hoewel de (veel goedkopere) Sauvignon de Touraine aan populariteit wint. Sauvignons uit de Loire zijn strak en hebben aroma’s als limoen, gras en appel. Ook vuursteen en brioche kun je hierin vinden.

In Bordeaux wordt sauvignon blanc vooral geblend met sémillon om de wijn een fris en opwekkend karakter te geven. De aroma’s in deze wijnen: perzik, subtiel citrusfruit, honing (door de sémillon), kruisbessen. Hier worden door de grote châteaux de wijnen vaak wel op hout opgevoed, wat je duidelijk kunt waarnemen: ze worden complexer en ontwikkelen aroma’s van brioche en vanille, eikenhout.

In de Bergerac wordt meestal geblend met sémillon en muscadelle, wat vrij lichte, frisse wijnen oplevert.

In de Languedoc worden de meeste monocépages gemaakt. Zaak daar is wel om de druiven op een zo koel mogelijke plaats te planten. Door hogere temperaturen daar loop je het risico dat de wijnen log worden.

Italië

In Italië boekt sauvignon blanc succes in het noorden. In Friuli-Venezia Giulia en Trentino-Alto Adige komen frisse exemplaren waar de trefwoorden limoen, roze grapefruit, passiefruit en soms ook vuursteen zijn.

In Spanje zie je sauvignon blanc in Rueda, vaak in een blend met verdejo. In Oostenrijk zijn de loepzuivere Sauvignon Blancs uit Steiermark in opkomst en in Duitsland zie je ze vooral in de Pfalz, Rheinhessen en Baden. Ook in andere Europese landen staat sauvignon blanc aangeplant, maar dat is slechts mondjesmaat.

Sauvignon Blancs nieuwe wereld

 

Sauvignon blanc in de rest van de wereld

Nieuw-Zeeland

Hét land waar sauvignon blanc beroemd om is, is toch wel Nieuw-Zeeland, en dan vooral Marlborough. Hier hebben de Sauvignons een uitgesproken stuivend karakter met passiefruit, pas gemaaid gras, asperges, ananas, roze grapefruit, citroenschil, kruisbessen en soms zelfs groene paprika.

Chili

In Chili gedijt de sauvignon blanc uitsluitend goed in de koele gebieden zoals de Casa Blanca Valley. De wijnen zijn knisperfris met aroma’s van kiwi, gras, limoen, grapefruit en hebben daarnaast soms een zekere bloemigheid. Verwar overigens de sauvignon blanc in Chili niet met het aldaar veel aangeplante druivenras sauvignonasse!

Noord-Amerika

Uit de koele delen van Californië komen vooral Sauvignons met aroma’s van rijp fruit, meloen en citrus. Hier vind je ook wel wat houtgerijpte Sauvignons (hier vaak Fumé Blanc genoemd) die ook tonen van room en brioche bevatten.

Zuid-Afrika

In Zuid-Afrka vind je mooie Sauvigon Blancs in de koelere kuststreken. Ze tonen overeenkomsten met de Sauvignons uit Nieuw-Zeeland, maar zijn wat meer ingetogen.

In mindere mate wordt ook in andere landen en werelddelen, zoals Australië en Argentinië, sauvignon blanc verbouwd, maar daar is de druif minder belangrijk.

Wat eet je bij een Sauvignon Blanc

Door hun frisse karakter zijn Sauvignon Blancs een uitstekend aperitief. Afhankelijk van hun stijl passen ze goed bij verschillende, eveneens frisse, gerechten. Veel salades, (verse) geitenkaasjes, schaal- en schelpdieren en (wit-)visjes kun je ermee combineren. Een milde Rueda met een frisse salade met kip en fruit of een asperge-quiche, een rijke, strakke Sauvignon uit Chili met ceviche of een strakke Sancerre of Bordeaux (zonder hout!) met een oestertje….

Sauvignon Blancs en geitenkaasjes

Sauvignon blanc
Wat is jouw favoriete combinatie?

¹Jancis Robinson – Wine Grapes

Meer over Sauvignon Blanc op Anne-Wies.NL? Klik hier

Elk jaar vindt het Concours Mondial du Sauvignon plaats. Hier lees je daar meer over.

🍇🍷🍴Geen enkel culinair nieuwtje missen? Schrijf je dan hier in ✏️voor onze wekelijkse nieuwsbrief!