Op doorreis naar Roemenië maken we een tussenstop in Eger in het noordoosten van Hongarije. Eger is een deels autovrij historisch stadje waar je heerlijk kunt vertoeven maar wij zijn er met een missie. Eger staat immers bekend om de wijn Egri Bikavér. En daar willen we meer over weten.

Egri Bikavér: de meesten kennen die naam slechts door de wijn die in de tweede helft van de 20ste eeuw in ongezellige literflessen verhandeld werd onder de naam ‘Stierenbloed’. Meestal was hij donker van kleur, slap en aan de zoete kant. Gelukkig is daaraan inmiddels veel veranderd, zo ervaar ik hier aan den lijve.

Hongarije Egri bikaver stierenbloed de kelders

De lange keldergangen in Eger. Vlnr St. Andrea, Tummerer, Kovacs

Stierenbloed

Egri Bikavér: letterlijk vertaald is dat ‘stierenbloed uit Eger’: Bika = stier, vér = bloed. Er gaan verschillende verhalen over de oorsprong van deze naam. Vanouds was het een heel stevige rode wijn. De Hongaren zouden tijdens de Turkse bezetting veel van deze wijn hebben gedronken om zich sterk te houden. Die donkerrode wijn zat nog in hun baarden als ze vochten als stieren. De Turken schrokken daarvan en sloegen op de vlucht. Een ander verhaal is dat de vrouwen hun mannen deze stevige rode wijn te drinken gaven omdat ze dachten dat het hen sterker zou maken, zo sterk als een stier.

Stoere wijn in verval

Wat de waarheid ook is, aanvankelijk werd deze kruidige, krachtige wijn uitsluitend van de druif kadarka gemaakt rondom het stadje Eger. Tijdens het communistische bewind echter werden druiven vanuit heel Hongarije en overal voor het maken van Egri Bikavér gebruikt. Bij de productie werd meer gelet op kwantiteit dan kwaliteit om vooral de Russische markt te kunnen voorzien en zo werd het de slappe, lichtzoete ‘supermarktwijn’ die veel mensen nog voor ogen staat. Gelukkig vond er in 1997 een kentering plaats door een nieuwe wijnwetgeving. Egri Bikavér is opgestaan!

Egri Bikaver stierenbloed Hongarije

Egri Bikavér, een top-cuvée

De naam Egri Bikavér geven de wijnmakers in Eger nu juist aan hun top-cuvée. Er wordt door de nieuwe wijnwetgeving controle uitgeoefend tijdens het gehele productieproces van de wijn, vanaf de pluk tot aan de fles. Zo moet de productie plaatsvinden in officieel geregistreerde kelders en moet de wijn een vastgestelde minimumtijd in die kelders rijpen. De wijnwetgeving zegt ook dat Egri Bikavér moet bestaan uit minimaal drie druivenrassen, maar vaak kiest men, net zoals in Châteauneuf du Pape, voor een blend van meerdere druivenrassen. De toegestane druivenrassen zijn kékfrankos, portugieser, kadarka, blauburger, zweigelt, cabernet franc, cabernet sauvignon, merlot, pinot noir, menoire, turán, bíborkadarka en syrah. Kékfrankos moet de basis van de wijn zijn en het hoogste percentage in de blend. Het minimum alcoholgehalte van de kékfrankos, portugieser, kadarka, blauburgunder, turán, bíborkadarka en zweigelt is bij wet vastgesteld op 10,6%, van de cabernet sauvignon franc, cabernet sauvignon, merlot, pinot noir, menoire en syrah op 12,08%.

Egri Bikavér Classicus en Superior

Er is ook nog een verschil tussen de ‘gewone’ Egri Bikavér Classicus en de Egri Bikavér Superior. Bij de eerste mag geen van de druiven voor meer dan 50% in de blend zitten en van alle gebruikte druiven moet de minimale hoeveelheid 5% zijn. Turán en bíborkadarka mogen niet meer 10% van de blend uitmaken. De wijn moet 6 maanden rijpen op hout en mag pas worden verkocht na 1 november, een jaar na de oogst.
De Egri Bikavér Superior moet een blend zijn van minmaal 5 druivenrassen. Ook hier is Kékfrankos de basis. Kékfrankos moet minimaal 30% en mag maximaal 50% van de blend uitmaken. De andere druivenrassen mogen de 30% niet overschrijden en moeten minimaal voor 5% aanwezig zijn in de blend. Van turán mag niet meer dan 5% in de blend worden gebruikt en cabernet franc en cabernet sauvignon samen niet meer dan 30%. Het minimum alcoholgehalte moet voor elk druivenras 12,83% zijn. Rijping minimaal 1 jaar in hout en 6 maanden in de fles. Verkoop niet voor 1 mei, het tweede jaar na de oogst.

Kortom: er zijn nogal wat regels voordat je Egri Bikavér op het etiket mag zetten. Ik zeg: vergeet de slechte reputatie van Stierenbloed en zoek eens een mooie Egri Bikavér! Je zult verrast zijn!

(Nog even dit: er bestaat, naast Egri Bikavér ook een andere Bikavér: de Szekszárdi Bikavér. Die wijn wordt geproduceerd zo’n 160 km ten zuiden van Boedapest. Daarvoor gelden andere regels, waarover later meer.)

De door ons bezochte bedrijven: St. AndreaThummerer en Kovács Nimród

Meer over HONGARIJE en HONGAARSE wijnen op Anne-Wies.NL? Kijk hier even rond.

Met dank aan Csilla Jánosi van  WineA’More voor een update over Egri Bikavér.

🍇🍷🍴Geen enkel culinair nieuwtje missen? Schrijf je dan hier in ✏️voor onze wekelijkse nieuwsbrief!

#hongarije